Ο Τσίπρας επέστρεψε — και ονόμασε το κόμμα του ΕΛΑΣ. Τι αλλάζει στο πολιτικό σκηνικό

Χθες το βράδυ, με φόντο την Ακρόπολη και μπροστά σε χιλιάδες κόσμου που είχαν κατακλύσει τον αρχαιολογικό χώρο του Θησείου, ο Αλέξης Τσίπρας ανακοίνωσε το όνομα του νέου του κόμματος. «Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη — ΕΛ.Α.Σ.» Μια λέξη με ιστορικό βάρος, διαλεγμένη προφανώς με πρόθεση. Ένα αρκτικόλεξο που παραπέμπει στην Ελληνική Αστυνομία και στον Ελληνικό Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό — δύο φορτισμένες αναφορές που δεν θα μπορούσαν να πέρασαν απαρατήρητες.

Η επιλογή δεν ήταν τυχαία. Ήταν ένα μήνυμα.

Τι είπε — και σε ποιους το είπε

Ο Τσίπρας μίλησε για περισσότερο από μία ώρα. Κεντρικός άξονας της ομιλίας του η επίθεση σε δύο μεγάλα κόμματα — τη ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ. «Τα δύο παλιά κόμματα έγιναν σύστημα μέσα στο σύστημα. Ξεπερνούν το ένα δισεκατομμύριο τα χρέη και των δύο κομμάτων», είπε χαρακτηριστικά, ανοίγοντας μέτωπο ταυτόχρονα αριστερά και κεντροαριστερά.

Η ιδρυτική διακήρυξη περιλαμβάνει επτά βασικές δεσμεύσεις που δεν ανακοινώθηκαν όλες με λεπτομέρεια. Ό,τι διέρρευσε επικεντρώνεται σε τρεις άξονες — αντιμετώπιση της ακρίβειας, κοινωνικό κράτος και «νέα μεταπολίτευση». Η έκκληση για «σοκ εντιμότητας» ήταν το πιο χαρακτηριστικό απόσπασμα που κυκλοφόρησε.

«Το ταξίδι που ξεκινά απόψε έχει σκοπό να αλλάξει την πραγματικότητα, όχι να την περιγράψει», ανέφερε ο πρώην πρωθυπουργός, σηματοδοτώντας επίσημα την επιστροφή του σε κεντρικό ρόλο.

Ποιοι ήταν εκεί — και ποιοι απουσίαζαν

Στην εκδήλωση εμφανίστηκαν γνωστά πρόσωπα από τον χώρο του ΣΥΡΙΖΑ, νυν και πρώην συνεργάτες του Τσίπρα, πρώην στελέχη της Νέας Αριστεράς και του ΠΑΣΟΚ. Η ηθοποιός Μαριάννα Τουμασάτου δήλωσε δημόσια στήριξη. Σχεδόν καμία μεγάλη πολιτική φυσιογνωμία που θα μπορούσε να ερμηνευτεί ως «βαρύτητα» δεν επιλέχθηκε να παραχωρήσει τη θέση της δίπλα στον ιδρυτή.

Αυτό είναι συνειδητό. Ο Τσίπρας στοιχηματίζει στον ίδιο τον εαυτό του ως το κεντρικό πρόσωπο του νέου εγχειρήματος — και στο πλήθος που ανταποκρίθηκε χθες ως απόδειξη ότι η κινητοποίηση παραμένει εφικτή.

Τα νούμερα που δίνουν προοπτική

Οι δημοσκοπήσεις των τελευταίων εβδομάδων έδιναν στο «δυνητικό κόμμα Τσίπρα» ποσοστό πάνω από 15% — φτάνοντας να «κονταροχτυπιέται» με το ΠΑΣΟΚ στις μετρήσεις. Αν αυτά τα νούμερα αντικατοπτρίζουν έστω και μέρος της πραγματικής εκλογικής δυναμικής, η ΕΛ.Α.Σ. μπαίνει ως ισχυρός παίκτης σε ένα πολιτικό σκηνικό που ήδη γνωρίζει κατακερματισμό.

Παράλληλα, σχεδόν οι μισοί βουλευτές του υπόλοιπου ΣΥΡΙΖΑ — του οποίου η πορεία μετά την αποχώρηση Τσίπρα είναι ανηφορική — αναφέρεται ότι εξετάζουν ανεξαρτητοποίηση. Αν αυτή η δυναμική υλοποιηθεί, η ΕΛ.Α.Σ. μπορεί να αποκτήσει σχεδόν αμέσως κοινοβουλευτική παρουσία χωρίς να περάσει από εκλογές.

Οι άμεσες αντιδράσεις

Το ΠΑΣΟΚ, μέσω της βουλευτή Σαπουνά, ανέφερε ότι «υπάρχει πλέον ένα κόμμα που μπορείς να συνεργαστείς» — διατυπώνοντας εμμέσως ότι βλέπει στην ΕΛ.Α.Σ. πιθανό συνεταιριστή. Η αντίδραση αυτή είναι πολιτικά αποκαλυπτική — θεωρεί τον νέο φορέα ως ρεαλιστική δύναμη, όχι ως περιθωριακό εγχείρημα.

Η ΝΔ δεν έχει ακόμα απαντήσει επίσημα. Η αντίδρασή της θα αποκαλύψει αν αντιμετωπίζει την ΕΛ.Α.Σ. ως απειλή για τη δεξιά ψήφο ή απλώς ως ανακατανομή στην αντιπολίτευση.

Τι έχει σημασία τώρα

Το αν το εγχείρημα θα επιβιώσει και θα αναπτυχθεί δεν κρίνεται από τα χθεσινά εύσημα. Κρίνεται από τρία πράγματα που θα φανούν στους επόμενους μήνες.

Πρώτον, η στελέχωση. Ένα κόμμα χωρίς μηχανισμό, χωρίς υποψηφίους και χωρίς γεωγραφική παρουσία είναι ένας ηγέτης και μια ιδέα. Η στελέχωση θα δείξει αν η ΕΛ.Α.Σ. έχει βάθος ή μόνο συγκέντρωση.

Δεύτερον, η χρηματοδότηση. Τα κόμματα χρειάζονται χρήματα. Η χρηματοδότηση ενός νέου σχηματισμού χωρίς κρατική επιχορήγηση — που έρχεται μόνο μετά από εκλογές — είναι ο πρώτος πρακτικός τοίχος.

Τρίτον, ο χρόνος. Αν οι εκλογές γίνουν νωρίς — και στο σημερινό πολιτικό κλίμα ο ορίζοντας είναι ανοιχτός — η ΕΛ.Α.Σ. ίσως δεν προλάβει να χτίσει τη δομή που χρειάζεται. Αν έχει χρόνο, η εικόνα αλλάζει.

Αυτό που είναι βέβαιο μετά τη χθεσινή βραδιά στο Θησείο είναι ένα και μόνο: η ελληνική πολιτική σκηνή έχει ήδη αλλάξει. Πόσο — αυτό θα το δείξουν οι επόμενες εκατό ημέρες.